[{"data":1,"prerenderedAt":105},["ShallowReactive",2],{"lich-su-\u002Flich-su\u002Fcua-than-phu":3,"lich-su-lien-ke-\u002Flich-su\u002Fcua-than-phu":96},{"id":4,"title":5,"body":6,"date":83,"description":84,"extension":85,"image":86,"meta":87,"namBatDau":86,"namKetThuc":86,"navigation":88,"path":89,"seo":90,"stem":91,"tags":92,"__hash__":95},"lichSu\u002Flich-su\u002Fcua-than-phu.md","Cửa Thần Phù — cửa biển đi vào ca dao",{"type":7,"value":8,"toc":76},"minimark",[9,20,32,37,40,47,51,58,62,69],[10,11,12],"blockquote",{},[13,14,15,16,19],"p",{},"Lênh đênh qua cửa Thần Phù,",[17,18],"br",{},"\nKhéo tu thì nổi, vụng tu thì chìm.",[13,21,22,23,27,28,31],{},"Câu ca dao quen thuộc ấy nhắc đến một địa danh có thật:\n",[24,25,26],"strong",{},"cửa Thần Phù"," — cửa biển cổ nằm trên tuyến đường thủy huyết mạch\nBắc – Nam thuở xưa, ngày nay thuộc vùng giáp ranh giữa xã ",[24,29,30],{},"Nga Điền","\n(Nga Sơn, Thanh Hóa) và huyện Yên Mô (Ninh Bình).",[33,34,36],"h2",{"id":35},"cửa-biển-hiểm-yếu","Cửa biển hiểm yếu",[13,38,39],{},"Hàng nghìn năm trước, khi biển còn ăn sâu vào chân dãy núi đá Tam Điệp,\nthuyền bè từ Bắc vào Nam đều phải men theo đường biển qua cửa Thần Phù.\nNơi đây sóng dữ, luồng lạch hiểm trở, bao con thuyền đã chìm nơi cửa biển —\nvì thế mà thành câu ca \"khéo tu thì nổi, vụng tu thì chìm\".",[13,41,42,43,46],{},"Tương truyền, một vị đạo sĩ đã giúp đoàn thuyền nhà vua dẹp yên sóng dữ\nkhi qua đây chinh phạt phương Nam. Để tưởng nhớ công ơn, nhà vua cho lập đền thờ,\nphong hiệu ",[24,44,45],{},"Áp Lãng Chân Nhân"," — \"người dẹp sóng\" — và cửa biển\nmang tên Thần Phù từ đó.",[33,48,50],{"id":49},"trong-thơ-văn-cổ","Trong thơ văn cổ",[13,52,53,54,57],{},"Thần Phù xuất hiện trong thơ của nhiều danh nhân từng qua đây:\nTrương Hán Siêu, Nguyễn Trãi, Lê Thánh Tông… Trên vách núi đá vùng này\ncòn dấu tích chữ khắc của người xưa, trong đó nổi tiếng nhất là\nchữ ",[24,55,56],{},"«Thần»"," khổng lồ khắc trên vách núi đá (núi Bia Thần, vùng Nga Thiện –\nNga Điền), tương truyền có từ thời Lê.",[33,59,61],{"id":60},"từ-cửa-biển-thành-đồng-ruộng","Từ cửa biển thành đồng ruộng",[13,63,64,65,68],{},"Điều kỳ diệu của vùng đất này là chính ",[24,66,67],{},"quá trình biển lùi",". Phù sa\nsông Hồng, sông Đáy, sông Càn bồi đắp khiến bờ biển lùi dần ra xa;\ncửa Thần Phù từ chỗ là cửa biển sóng dữ trở thành vùng đồng ruộng,\nlàng mạc trù phú cách biển gần chục cây số như ngày nay.",[13,70,71,72,75],{},"Có thể nói, lịch sử cửa Thần Phù chính là lịch sử thu nhỏ của đất Nga Sơn:\n",[24,73,74],{},"vùng đất sinh ra từ biển",", nơi mỗi thế hệ lại tiến thêm một bước\nvề phía sóng để mở đất, lập làng.",{"title":77,"searchDepth":78,"depth":78,"links":79},"",2,[80,81,82],{"id":35,"depth":78,"text":36},{"id":49,"depth":78,"text":50},{"id":60,"depth":78,"text":61},"2026-07-05","Cửa Thần Phù, cửa biển cổ hiểm yếu trên tuyến đường thủy Bắc – Nam, nay thuộc vùng giáp ranh Nga Điền (Nga Sơn) — nơi lưu truyền câu ca \"Lênh đênh qua cửa Thần Phù\".","md",null,{},true,"\u002Flich-su\u002Fcua-than-phu",{"title":5,"description":84},"lich-su\u002Fcua-than-phu",[93,30,94],"địa danh cổ","ca dao","NY_f96D5nJ0TdPtxPfbVZumXILuTgK_8SZdkd4kpjkQ",[97,101],{"title":98,"path":99,"stem":100,"children":-1},"Cói Nga Sơn thời hội nhập — từ manh chiếu đến hàng mỹ nghệ xuất khẩu","\u002Flich-su\u002Fcoi-my-nghe-ocop","lich-su\u002Fcoi-my-nghe-ocop",{"title":102,"path":103,"stem":104,"children":-1},"Khởi nghĩa Ba Đình (1886–1887)","\u002Flich-su\u002Fkhoi-nghia-ba-dinh","lich-su\u002Fkhoi-nghia-ba-dinh",1784273445919]